Crna Gora na rubu građanskog rata: Pravoslavni bunt protiv režima

0
34

U mnogim gradovima Crne Gore već nekoliko dana pravoslavni vernici i opozicija organizuju masovne proteste protiv odluke režima da oduzme hranove i manastire Crnogorsko-primorske mitropolije od Srpske pravoslavne crkve (SPC) i da ih pretvori u državnu svojinu.

Poslanici vladajuće Demokratske partije socijalista su zajedno sa poslanicima partija albanske i bošnjačke manjine usvojili novi Zakon o slobodi veroispovesti, prema kojem svi hramovi i manastiri, koji su izgrađeni do 1918. godine, postaju državna svojina. Poslanici katoličke veroispovesti su bili uzdržani i nisu glasali za prihvatanje ovog zakona.

Prema novom zakonu čak i mošti svetaca u manastirima postaju svojina države, i bez odgovarajuće dozvole države nije moguće premeštati ih, ili sa njima ići u religijske povorke. Do usvajanja ovog zakona pravoslavni monasi i sveštenici SPC-a su se okupili na protestu protiv novog zakona i molitvu kod moštiju svetog Vasilija Ostroškog u Nikšiću, drugom po veličini gradu u Crnoj Gori.

Na dan usvajanja zakona sveštenici i monasi su organizovali povorku od Hrama Vaskrsenja Hristovog do crnogorskog Parlamenta.

Lideri i poslanici opozicionog Demokratskog fronta su do usvajanja ovog zakona izjavili za medije da se Crna Gora nalazi na granici građanskog rata, a jedan od njih, Andrej Mandić je preko Fejsbuka pozvao svoje vojne saborce, koji su ratovali 1991. i 1999. godine da se hvataju oružja.

Nakon usvajanja zakona u parlamentu protesti su počeli u gradovima Podgorica, Berane, Andrijevica, Žabljak, Bijelo Polje, Budva, Bar, Kotor, Herceg Novi i Mojkovac.

U Nikšiću su počeli prvi sukobi između građana i policije, koja je po nalogu MUP-a Crne Gore pokušavala da zauzme Sabor Svetog Vasilija Ostroškog.

U sukobima kod Nikšića nekoliko pripadnika policije je zadobilo povrede.

Kod Žabljaka, na mostu na Đurđevića Tari, pripadnici policije su pretukli episkopa SPC Metodija, koga su hitno prevezli u Vojno-medicinsku akademiju u Beogradu, gde se još uvek nalazi. U Podgorici, prestonici Crne Gore, policija je bezuspešno pokušala da zauzme Hram Vaskrsenja Hristovog i pritom je upotrebila suzavac.

U Golupcima (predgrađe Podgorice) demonstranti su rasterali policiju vatrometom.

U drugim gradovima vernici i opozicionari blokiraju puteve.

Odmah nakon usvajanja zakona policija je uhapsila lidere opozicionog Demokratskog fronta Andriju Mandića, Milana Kneževića. Na svim protestima postoje heroji, a na protestima u Crnoj Gori glavni heroj je postao Miloje Šćepanović, policajac iz Nikšića, koji je odbio da ide na protestante po nalogu MUP-a.

Miloje Šćepanović.

Šćepanović je dobio orden i zahvalnost od mitropolita Crnogorsko-primorskog Amfilohija, a gradonačelnik Herceg Novog mu je ponudio da bira radno mesto, koje želi.

Većina stanovnika Crne Gore je pravoslavno (približno 80 procenata), a 99 procenata pravoslavaca su pripadnici Srpske pravoslavne crkve. U njenom vlasništvu se nalaze skoro svi pravoslavni hramovi i manastiri u državi.

Srpska pravoslavna crkva je postala autokefalna 1219. godine, i tada je ona osnovala jednu od svojih prvih arhiepiskopija na teritoriji savremene Crne Gore, na ostrvu Svetog Arhangela Mihaila u Bokokotorskom zalivu.

Vekovima je SPC gradila svoje hramove i manastire na teritoriji savremene Crne Gore, gde se nalaze i manastir Ostrog, najposećeniji na Balkanu.

Crna Gora kao država sa tim nazivom je bila osnovana u 15. veku na planini Lovćen kao jedina slobodna srpska teritorija tokom viševekovne osmanske okupacije na Balkanu.

Od 16. veka je Crna Gora postala teokratska država, kojom su vladali mitropoliti SPC iz dinastije Petrović-Njegoš naredna dva veka.

U 1851. godini Crna Gora je pod knjazem Danilom Petrovićem Njegošem postala svetska država, a u 1910. godini kraljevstvo, a prvi kralj je bio Nikola I Petrović Njegoš do prisajedinjenja Crne Gore Kraljevstvu Srba, Hrvata i Slovenaca (Jugoslaviji).

Od 1219. godine do danas na teritoriji savremene Crne Gore postoji Srpska pravoslavna crkva i njena Crnogorsko-primorska mitropolija.

U 1974. godini socijalistička Jugoslavija je usvojila novi Ustav, prema kome su proglašene nacionalnosti, koje do tog Ustava nisu postojale: Crnogorci, Bošnjaci i Makedonci. Do 1974. godine svi ti narodi su se smatrali delom srpskog naroda.

U 1998. godini sadašnji i tadašnji predsednik Crne Gore Milo Đukanović je učinio nagli preokret u prosrpskoj politici i na planu retorike je prešao na stranu crnogorskih separatista.

U 2000. godini osnovana je samoproglašena Crnogorska pravoslavna crkva, na čijem čelu je bio Miraš Dedejić, bivši sveštenik Konstantinopoljske patrijaršije, koji se nalazi pod anatemom konstantinopoljskog patrijarha.

U 2006. godini Crna Gora je dobila nezavisnost preko referenduma, nakon kojeg su lokalni dijalekat srpskog jezika proglasili crnogorskim jezikom u cilju formiranja novog identiteta Crne Gore. Treba imati u vidu da niko od svetskih filologa i lingvista nije priznao crnogorski jezik kao zasebni.

Početkom 2019. godine vladajuća partija DPS je predložila da se usvoji zakon o slobodi veroispovesti, prema kojem sva svojina SPC u Crnoj Gori prelazi u ruke države i nekoliko kvazisveštenika samoproglašene Crnogorske pravoslavne crkve.

Politički predstavnici Srba u Crnoj Gori, neki opozicionari i SPC tvrde da novi zakon predstavlja poslednji pokušaj da se Crna Gora otgne od Srbije i Rusije i njihovog ogromnog uticaja na crnogorsko društvo.

Okupljeni vernici i građani kod hramova i manastira u Crnoj Gori su potpisali zakletvu da će svojim telima i životom štititi svoje svetinje.

Autor: Miodrag Milikić

Ekskluzivno za Balkanrus.

Постави одговор

Molimo unesite svoj komentar!
Овдје унесите своје име